Doğrudan Temsil, Eşit Adaylık ve Halka Hesap
Veren Milletvekilliği
Anadolu Hizmet Partisi, demokrasinin yalnızca
seçim günü kullanılan oydan ibaret olmadığına; vatandaşın kimi seçtiğini
bilmesi, seçtiği temsilciye ulaşabilmesi ve görev süresi boyunca ondan hesap
sorabilmesi gerektiğine inanır.
Bu anlayış doğrultusunda milletvekili ile
seçmen arasındaki bağı güçlendirecek, adayların siyasi ve ekonomik
bağımlılıklarını azaltacak ve seçmenin parti listesinden çok doğrudan
temsilcisini belirleyebilmesini sağlayacak DAŞCI Seçim Modeli
önerilmektedir.
Modelin temel ilkesi şudur:
Partiler siyasi program ve aday sunar;
milletvekillerini doğrudan millet seçer.
1. OY
DOĞRUDAN ADAYA VERİLECEKTİR
Milletvekili seçimlerinde seçmenin iradesi
doğrudan aday üzerinde tecelli etmelidir.
Seçmen bir parti listesinin tamamına değil,
kendisini temsil etmesini istediği kişiye oy vermelidir.
Partili adayların oy pusulasında:
● adı
ve soyadı,
● fotoğrafı,
● siyasi
parti adı,
●
siyasi parti amblemi
yer alacaktır.
Ancak oy, parti amblemine değil, doğrudan
adayın kendisine ayrılmış alana verilecektir.
Bağımsız adaylar ise herhangi bir siyasi parti
amblemi olmaksızın kendi isimleriyle seçime katılacaktır.
Temel ilke: Parti kimliği görünür olacak,
ancak tercih doğrudan kişiye yapılacaktır.
2. PARTİ
LİSTESİ DEĞİL, HALKIN TERCİHİ BELİRLEYİCİ OLACAKTIR
Siyasi partiler seçim çevrelerinde birden
fazla aday gösterebilecektir.
Ancak hangi adayın seçileceğini genel
merkezlerin hazırladığı sıralamalar değil, adayların aldığı kişisel oylar
belirleyecektir.
Seçmen aynı siyasi görüş içerisinde dahi
adaylar arasında tercih yapabilecektir.
Böylece vatandaş: “Bu partiyi destekliyorum
ancak beni şu adayın temsil etmesini istiyorum.” diyebilecektir.
Bu yöntemle parti içi aday sıralamasının belirleyicisi
de halk olacaktır.
3. HER
VATANDAŞ İÇİN GERÇEK ADAYLIK HAKKI
Kanuni şartları taşıyan her vatandaş
milletvekili adayı olabilmelidir.
Adaylık hakkı yalnızca güçlü siyasi yapılara,
yüksek maddi imkânlara veya geniş ekonomik çevrelere sahip kişilerin kullanabileceği
bir hak olmaktan çıkarılacaktır.
Bir adayın temel gücü: serveti değil,
bilgisi, geçmişi, itibarı, halktaki karşılığı ve ortaya koyduğu projeler
olacaktır.
4. PARTİYLE
VEYA BAĞIMSIZ ADAYLIK
Anadolu Hizmet Partisi, siyasi partilerin
demokratik hayatın vazgeçilmez kurumları olduğu anlayışını benimser.
Bununla birlikte milletvekili olmanın tek yolu
siyasi parti listesine girmek olmamalıdır.
Vatandaş:
● siyasi
parti desteğiyle,
● parti
üyesi olarak,
●
veya tamamen bağımsız biçimde aday
olabilmelidir.
Parti siyasi kimlik sağlayabilir.
Ancak milletvekilliğinin kaynağı doğrudan
halkın oyu olmalıdır.
5. ADAY PARTİ
GENEL MERKEZİNE BAĞIMLI OLMAYACAKTIR
Milletvekili adaylarının seçilebilmek için
parti genel merkezlerinin desteğine veya listelerde üst sıralara
yerleştirilmeye bağımlı olması azaltılacaktır.
Milletvekilinin yeniden seçilme düşüncesi: “Genel
merkez beni yeniden listeye koyacak mı?” sorusuna değil,
“Beni seçen vatandaş yeniden bana güvenecek
mi?”
sorusuna dayanmalıdır.
Böylece milletvekili ile seçmen arasındaki
siyasi sorumluluk bağı güçlenecektir.
6. SİYASETİN
SERMAYEYE BAĞIMLILIĞI AZALTILACAKTIR
Bir vatandaş milletvekili adayı olabilmek için
yüksek miktarda seçim bütçesine ihtiyaç duymamalıdır.
Adayların iş insanlarının, büyük şirketlerin
veya ekonomik çıkar çevrelerinin finansal desteğine bağımlı hale gelmesi
önlenecektir.
Bu yaklaşımın temel amacı: Siyasi temsil
ile ekonomik güç arasında borç ve bağımlılık ilişkisi oluşmasını engellemektir.
Milletvekilinin demokratik sorumluluğu:
partiye, bağışçıya, iş insanına, ekonomik çıkar grubuna değil, doğrudan
halka karşı olacaktır.
7. ADAYLARA
NAKİT DEĞİL, EŞİT SEÇİM HİZMETİ
Adaylar arasındaki ekonomik eşitsizliğin
azaltılması amacıyla kamu kaynaklarının doğrudan nakit ödeme yerine temel seçim
hizmetleri şeklinde kullandırılması esas alınacaktır.
Adaylara belirli ölçüler içinde eşit: tanıtım
alanı, kamu yayın süresi, ortak toplantı salonu, resmî internet sayfası,
dijital tanıtım alanı, açık oturum imkânı, seçmenle iletişim altyapısı
sağlanabilecektir.
Amaç: Parası çok olanın değil, sözü ve
projesi güçlü olanın kendisini anlatabilmesidir.
8. SEÇİM
HARCAMALARINA ÜST SINIR
Milletvekili seçimlerinin ekonomik güç
yarışına dönüşmesi engellenecektir.
Adayların seçim harcamalarına makul ve
denetlenebilir üst sınırlar getirilecektir.
Aynı şekilde siyasi partilerin belirli bir
aday lehine dolaylı yollarla sınırsız harcama yapmasının önüne geçilecek
düzenlemeler oluşturulacaktır.
Temel yaklaşım:
Seçimlerde para değil, insan ve proje
yarışmalıdır.
9. SİYASİ
FİNANSMANDA TAM ŞEFFAFLIK
Seçim kampanyalarının finansmanı vatandaşın
denetimine açık olacaktır.
Adayların: kampanya bütçeleri, seçim
harcamaları, bağış kaynakları, parti tarafından sağlanan destekler, seçim
sonrası mali hesapları açıklanacaktır.
Büyük bağışların siyasi nüfuza dönüşmesini
engelleyecek sınırlar belirlenecektir.
Bireysel küçük katkılar ise kayıt ve şeffaflık
ilkesiyle düzenlenecektir.
10. HAZİNE
YARDIMLARI ADAYLAR ARASINDA HAKSIZ ÜSTÜNLÜK OLUŞTURMAYACAKTIR
Siyasi partilere sağlanan kamu kaynaklarının
milletvekili adayları arasında aşırı ekonomik farklılık oluşturmasının önüne
geçilecektir.
Partilerin kurumsal siyasi faaliyetleri ile
bireysel milletvekili adaylarının seçim kampanyaları birbirinden ayrılacaktır.
Partili ve bağımsız adayların kendilerini
seçmene anlatabilmeleri açısından asgari düzeyde eşit rekabet ortamı
oluşturulacaktır.
11. MUHTARLIK
SEÇİMLERİNDEKİ DOĞRUDAN TEMSİL ANLAYIŞI
DAŞCI Seçim Modelinin temel esin
kaynaklarından biri muhtarlık seçimlerinde görülen doğrudan temsil ilişkisidir.
Vatandaş muhtar adayını kişi olarak tanır.
Geçmişini bilir.
Ulaşılabilirliğini değerlendirir.
Çalışkanlığını ve hizmet kapasitesini
sorgular.
Sonra doğrudan o kişiye oy verir.
Aynı temsil anlayışının milletvekili
seçimlerine de taşınması hedeflenmektedir.
12.
MİLLETVEKİLİ SEÇİM BÖLGESİNE DÜZENLİ HESAP VERECEKTİR
Milletvekilliği yalnızca seçim kazanılan bir
makam değil, sürekli hesap verilmesi gereken bir temsil görevidir.
Milletvekillerinin seçim bölgelerinde düzenli
olarak halka açık değerlendirme toplantıları yapması teşvik edilecektir.
Vatandaş şu soruların cevabını doğrudan
alabilmelidir:
● Hangi
seçim sözleri yerine getirildi?
● Hangi
konularda sonuç alınamadı?
● Neden
sonuç alınamadı?
● Mecliste
hangi girişimlerde bulunuldu?
● Bölge
için hangi projeler takip edildi?
●
Önümüzdeki dönemin öncelikleri nelerdir?
Bu sistemle milletvekilliği sürekli hesap
verebilir bir kamu görevi haline gelecektir.
13.
MİSAFİRPERVERLİK SİYASİ HESAP VERMENİN YERİNE GEÇMEYECEKTİR
Anadolu kültürünün temel değerlerinden biri
misafirperverliktir.
Milletvekilleri farklı illeri ve ilçeleri
ziyaret edebilir, vatandaşlarla buluşabilir ve teşkilat toplantılarına
katılabilir.
Ancak başka bir şehirde misafir olarak görülen
ilgi, kendi seçim bölgesindeki temsil sorumluluğunun yerine geçmemelidir.
Milletvekilinin siyasi başarısının temel
ölçüsü:
başka şehirlerde nasıl karşılandığı değil,
kendisini seçen vatandaşların karşısına ne kadar rahat çıkabildiği ve onlara ne
kadar hesap verebildiği olmalıdır.
14. PARTİ
DESTEKLER, MİLLET SEÇER
DAŞCI Seçim Modelinde siyasi partiler: program
üretir, siyasi kadro yetiştirir, aday destekler,
ülke politikası oluşturur.
Ancak milletvekilliği makamının kaynağı
doğrudan halkın iradesidir.
Bu nedenle model şu ilkeyle özetlenmektedir:
Parti aday gösterebilir ve destekleyebilir;
milletvekilliğini ise doğrudan millet verir.
15. SİYASETTE
PROJE ODAKLI YENİ ANLAYIŞ
Anadolu Hizmet anlayışı, siyasetin yalnızca
mevcut uygulamaları eleştiren bir alan olmaması gerektiğini savunur.
Doğru yapılan çalışmaların devam ettirilmesi,
eksik görülen alanların açıkça ortaya konulması ve her eleştirinin karşısına
uygulanabilir bir çözüm önerisi konulması esas olacaktır.
Temel siyasi yaklaşım:
Yapılanı gör.
Doğru olanı koru.
Eksik olanı söyle.
Daha iyisini proje olarak ortaya koy.
Siyasi rekabet yalnız söylemler üzerinden
değil, uygulanabilir projeler üzerinden yürütülmelidir.
DAŞCI SEÇİM MODELİNİN TEMEL İLKELERİ
1. Doğrudan Temsil
Vatandaş doğrudan milletvekili adayına oy
verir.
2. Adaylık Özgürlüğü
İsteyen parti desteğiyle, isteyen bağımsız
olarak seçime katılır.
3. Halkın Sıralaması
Adayların seçilebilirliğini parti genel
merkezleri değil, aldıkları kişisel oy belirler.
4. Ekonomik Bağımsızlık
Adayın seçilebilmek için partiye, büyük
sermayeye veya ekonomik çıkar çevrelerine bağımlı olması önlenir.
5. Eşit Rekabet
Adayların temel tanıtım ve iletişim
imkânlarına adil erişimi sağlanır.
6. Şeffaf Finansman
Seçim harcamaları ve kampanya finansmanı
kamuoyuna açık hale getirilir.
7. Hesap Verebilir Milletvekilliği
Seçilen temsilci düzenli olarak seçim
bölgesine hesap verir.
8. Proje Temelli Siyaset
Eleştirinin karşısına uygulanabilir çözüm ve
proje konulur.
