Elon Musk katıldığı bir programda gençlerin tıp eğitimi almaması gerektiğini söyledi. Musk, Tesla’nın Optimus insansı robotunun üç yıl içinde dünyanın en iyi insan cerrahlarından daha iyi olacağını da iddia etti. Musk’ın sözleri sosyal medyada büyük tartışma yarattı. Peki, robotlar gerçekten cerrahları geçebilir mi?
Elon Musk, katıldığı bir programda tıp eğitimiyle ilgili
dikkat çeken açıklamalarda bulundu. İyi bir doktor olmanın çok uzun yıllar
aldığını ve tıbbi bilginin sürekli değiştiğini vurgulayan Musk, bu nedenle
gençlerin tıp yerine teknoloji alanlarına yönelmesinin daha mantıklı olacağını
savundu. “Bilgi sürekli güncelleniyor ve bunu takip etmek giderek
zorlaşıyor” diyen Musk, mevcut sistemin verimliliğini sorguladı.
Tesla’nın geliştirdiği insansı robot Optimus üzerinden iddiasını daha da
ileri taşıyan Musk, “Optimus ne zaman dünyanın en iyi cerrahlarından daha
iyi olur?” sorusuna net bir yanıt vererek “3 yıl” ifadesini
kullandı. Bu açıklama, sosyal medyada kısa sürede geniş yankı uyandırdı.
Sosyal Medyayı Salladı: ‘Tam Olarak
Doğru Olmasa da Doğruluk Payı Var’
Ayrıca Musk, dünya genelinde üst düzey cerrah sayısının
sınırlı olduğunu da vurgulayarak, robotların sağlık hizmetlerine erişimi
artırabileceğini ve bu alanda ciddi bir dönüşüm potansiyeli taşıdığını
savunuyor. Bu açıklamaların ardından konu sosyal medyada yoğun şekilde
tartışılmaya başlandı. Özellikle Ekşi Sözlük’te yorumlar adeta ikiye bölündü.
Musk’ın görüşüne paralel olarak bazı kullanıcılar, “Tam
olarak doğru olmasa da doğruluk payı içeren bir sav; önümüzdeki süreçte dünya
doktordan çok sağlık operatörüne ihtiyaç duyacak”, “Haksız sayılmaz; yapay
zeka şu an bile birçok doktordan daha doğru tanı koyabiliyor, tek eksiği
fiziksel muayene” ifadeleriyle teknolojinin tıpta giderek artan etkisini
vurguladı.
‘Saçma Bir Teori Ve
Asla Gerçekleşmeyecek’
Karşıt görüşte olanlar ise bu yaklaşımı sert biçimde
eleştirdi. Bir kullanıcı, “Saçma bir teori ve asla gerçekleşmeyecek” derken,
bir diğeri “operasyon için doktor olması şart, bu nedenle yanlış bir
önerme” yorumunu yaptı. Aslında sosyal medyada bu ve benzeri daha fazla
yorum yapıldı.
Tartışma büyürken, yapay zekanın tıpta ne ölçüde ve ne hızda insan faktörünün
yerini alabileceği sorusu şimdilik yanıtını bulmuş değil.
Peki, cerrahlar bu konu hakkında ne düşünüyor? Gerçekten de üç yıl gibi kısa
bir sürede robotlar cerrahlardan daha iyi seviyeye gelebilir mi? En önemlisi
gençlerin tıp eğitimi almaması konusundaki çıkışı nasıl yorumlanmalı?
‘Elon Musk’ın Ömrü
Yetmez’
Genel Cerrahi Uzmanı Op. Dr. Erkal Ziylan:
Elon Musk’ın araştırmaları, özellikle yapay zeka
araştırmaları, kayda değerdir. Her yönden insanlık tarihini ve insanlığın
gelişimini olumlu etkiler; ancak belli bir zaman geçmesi gerekir. Bazı insani
duygular henüz yapay zeka ve robotlara eklenmiş durumda değil. Belki bunun için
30-50 yıl gerekebilir. Bir zaman sonra cerrahiye de girecektir. Safra
kesesi ameliyatları denemeleri yapıldı; uzay araştırmalarında geliştirilen ‘Da
Vinci’ ve bunun farklı versiyonları da var. Bu versiyonlar mutlaka insanların
gelişimi için değerli ama yeterli düzeyde değil.
Ameliyatı yapacak kapasitede Da Vinci’yi kullanabilecek hekimlerin olması
gerekir. Her yönden gelişmek lazım; 30-40 yıl gerekir. Tıp fakültelerinin
kapanması olgusu yanlış; bu çok radikal bir öneri. Tıp fakülteleri kapanacaksa,
o zaman her şeyin kapanması gerekir. Birçok kişi işinden olur; robot ve
yapay zeka onların yerine geçer. Mutlaka, bilgisayar gibi bu tip işlemleri
yapan kişilerin de işlerini robotlara devretmesi gerekir.
Dünyada birkaç merkez var, bunları geliştiren. Tıp fakültesi kapanamaz. Tıp fakültelerinin
iyi eğitim görevlisi olan, robotu iyi bilen kişilerden oluşması gerekir. Yapay
zeka, tıbbı bilenlerle iyi öneriler getirse de bazı yerlerde yanlış teşhisler
verebiliyor. Elon Musk da umarım kendi yerine bir yapay zeka düşünmüştür. Tıp
fakülteleri kapanacaksa, Elon Musk’ın da yerine bir robot gelmesi gerekir. Çok
ileriye dönük bir düşünce; Elon Musk’ın da ömrü yetmez sanırım.
‘Robotun Ameliyat
Yapması Ütopik Geliyor’
Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Erhun Eyüboğlu:
Bir cerrahın veya bir hekimin artık tıp fakültesinde okuyup eğitim görmesine
ihtiyacı olmadığı, tamamıyla bir robot vasıtasıyla ameliyatların yapılabileceği
ya da yapılacağı düşüncesi, gelecekte ya da şu anda bana çok ütopik geliyor.
Çünkü hiçbir beceriye ya da yeteneğe bakmadan her şeyi sadece robotlara mı
teslim edeceğiz? Ola ki kurulan sistem çöktüğü zaman sağlıkla ilgili ne
yapılacak? Yani robotlar her şeyi yapıyor; ameliyatları gerçekleştiriyor,
hastaları tedavi ediyor, muayene ediyor. Ama sistemsel bir arıza
karşısında insanlar ne durumda olacak? Dolayısıyla bu görüş bana biraz
ütopik geliyor.
“Kapatalım tıp fakültelerini veya meslek bilimlerini,
mühendislik ya da benzeri şeyleri tamamen bunları robotlara yükleyelim” dediğimizde,
zaman içerisinde olabilecek bir sistemsel çökme karşısında insanlar tamamen
çaresiz bir durumda kalırlar. Dolayısıyla yani robotlara da her şeyi yükleyip
onlara çok bel bağlamak yerine biz robotları ihtiyacımız olan alanlarda
kullanmak daha doğru.
‘Fazlasıyla Abartılı Ve Yakın Gelecek İçin Olası Bir Senaryo Değil’
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç.
Dr. Taha TAKMAZ:
Elon Musk’ın tıp
eğitimi ve cerrahinin geleceğine ilişkin açıklamaları son derece iddialı ve
dikkat çekici olmakla birlikte, bu tür çıkışları değerlendirirken teknolojik
potansiyel ile klinik gerçeklik arasındaki farkı da iyi ayırt etmek gerekiyor.
Evet, günümüzde robotlar mikro düzeyde hassasiyet gerektiren bazı cerrahi
işlemlerde insan elinden daha stabil ve tekrarlanabilir performans
sergileyebiliyor. Bu açıdan bakıldığında, önümüzdeki yıllarda cerrahinin teknik
bazı aşamalarında yapay zeka destekli sistemlerin insan yetkinliğini aşması
mümkün. Ancak cerrahi yalnızca teknik bir beceri değil.
Ameliyat öncesinde hasta ile kurulan iletişim, risklerin
açıkça anlatılması, alternatiflerin konuşulması ve hastanın onay vermesi
sürecin en kritik parçalarıdır. Ayrıca cerrah sadece operasyonu yapan kişi
değil; komplikasyonları yöneten, gerektiğinde anatomik varyasyonlara göre planı
değiştiren ve tüm sürecin tıbbi ve etik sorumluluğunu üstlenen kişidir. Bugünün
ve öngörülebilir geleceğin yapay zeka sistemleri, bu çok katmanlı
karar süreçlerini insan düzeyinde yönetebilecek bir noktada değildir.
Bu nedenle, “robotlar cerrahların yerini alacak” söylemi fazlasıyla
abartılı ve yakın gelecek için olası bir senaryo değil. Daha gerçekçi olan
senaryo, cerrahların bu sistemlerle birlikte çalışarak daha güvenli, daha
hassas ve daha standart sonuçlar elde etmesidir. Tıpkı modern havacılıkta
otomatik sistemlerin pilotları ortadan kaldırmaması, aksine onların karar verme
kapasitesini güçlendirmesi gibi.
Gençlerin tıp eğitimi almaması gerektiği yönündeki görüşe
ise katılmak mümkün değil. Aksine, geleceğin hekimleri klasik tıp bilgisine ek
olarak teknolojiye hakim, yapay zekayı anlayan ve yöneten profesyoneller olmak
zorundadır.
Kaynak: Hürriyet /
İsmail Sarı