Bilişsel sorunların ilerlemesi erken evrelerde önlenebilir. Toplumda yaşayan yaşlı yetişkinlerde risk faktörleri iyi tanımlanmamış olsa da bilişi taramak ve yordayıcıları tespit etmek kritik öneme sahiptir. Bu çalışma; toplumda yaşayan yaşlı yetişkinlerde bilişsel durumu ve ilgili faktörleri değerlendirmeyi amaçladı.Yöntemler: Bu kesitsel çalışmaya 841 yaşlı yetişkin katılmıştır (kadın: 422; erkek: 419). Bilişsel durum; yaşam kalitesi; depresyon ve kas-iskelet sistemi ağrısı için sırasıyla Standartlaştırılmış Mini Mental Test; Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi Sağlıkla İlgili Yaşam Kalitesi-4 Ölçeği (CDC HRQOL-4); Geriatrik Depresyon Ölçeği (GDS) ve 6 noktalı Likert tipi kas-iskelet sistemi ağrısı ölçeğini kullandık. Bilişsel durumla ilişkili faktörleri belirlemek için sınıflandırma ve regresyon ağacı analizini kullandık.Bulgular: Katılımcıların 672’si (%79;9) kas-iskelet sisteminde ağrı tanımladı; %38;6’sı belirgin depresyon; %41;0’ı ciddi bilişsel bozukluk yaşadı ve büyük çoğunluğu (%41;0) sağlık düzeyini orta olarak bildirdi. Yaşlı yetişkinlerde bilişsel durumla ilişkili ilk beş belirleyici değişken yaş; depresyon; yaşam kalitesi; boyun ve baş ağrısı şiddetiydi.Sonuçlar: Yaşlı erişkinlerde bilişsel durumun belirleyicileri yaş; depresyon; yaşam kalitesi; boyun ağrısı ve baş ağrısıdır. Bulgularımız; toplumda yaşayan yaşlı bireylerde eğitim düzeyi; depresif belirtiler ve ağrının düzenli olarak değerlendirilmesinin; bilişsel gerileme riski taşıyan bireylerin erken dönemde belirlenmesine ve önleyici müdahalelerin planlanmasına katkı sağlayabileceğini göstermektedir.
SAĞLIK MAKALESİ
05 Ağustos 2025
0 Görüntülenme
Toplumda yaşayan yaşlı yetişkinlerde bilişsel durumun belirleyicileri
Amaç