Astım atağının tetiklenmesinde önemli
faktörlerden birisinin soğuk hava olduğunu belirten Uz Dr. Arif Keleşoğlu,
"Kişinin astımı ne kadar şiddetliyse, soğuk havanın şikayetleri tetikleme
ihtimali o kadar yüksektir" dedi.
Soğuk hava, Türkiye’de milyonlarca kişinin ortak sorunu olan
astım ataklarını tetikleyebiliyor. Memorial Antalya Hastanesi Göğüs
Hastalıkları Bölümü’nden Uz Dr. Arif Keleşoğlu, kış aylarında soğuk havaların
da etkisiyle artan astım ataklarını doğru tedavinin yanı sıra basit önlemlerle
kontrol altına almanın mümkün olduğunu belirtti. Astımın akciğerlerdeki hava
yollarının geri dönebilir şekilde daralması ile niteli bir hastalık olduğunun
altını çizen Keleşoğlu, "Astımın Türkiye’deki nüfusun yüzde 5-7’sini
etkilediği düşünülmektedir. Grip gibi çeşitli viral üst solunum yolu
hastalıkları, tozlar, kokular, gaz ve dumanlar astım ataklarını tetikleyebilir.
Kış ayları da astım atakları açısından risk taşımaktadır. Soğuk havaların
solunum yoluna etkisiyle astım atakları kış aylarında artış
göstermektedir" dedi.
"Soğuk havanın şikayetleri tetikleme ihtimali yüksek"
Özellikle soğuk ve kuru havanın, hava yollarını etkileyerek öksürüğe, hırıltıya
ve nefes darlığına neden olabilmesi nedeniyle yaygın bir astım tetikleyicisi
olduğunu belirten Uz. Dr. Arif Keleşoğlu, "Astım atağının tetiklenmesi
birçok faktörle olmaktadır. Soğuk hava da bunlardan birisidir. Astımlı birçok
kişinin mevsimlerden ve sıcaklık değişikliklerinden etkilendiklerini fark eder.
Astımlı kişilerde kış mevsimi diğer mevsimlere göre daha fazla alevlenmelere
neden olabilir. Soğuk havaya, kuru ve rüzgarlı koşullar eşlik ettiğinde astım
şikayetleri ortaya çıkar. Genellikle kişinin astımı ne kadar şiddetliyse, soğuk
havanın şikayetleri tetikleme ihtimali o kadar yüksektir" ifadelerini
kullandı.
"Atkı benzeri giysilerle yüzünüzü
örtün"
Burun yerine ağızdan nefes alındığında yeterince ısıtılmadan akciğerlere ulaşan
havanın buradaki bazı sinir uçlarını uyararak bronşların kasılmasına yol
açabildiğini söyleyen Keleşoğlu, "Ağızdan soğuk hava solumak bronşların
kasılmasına neden olan en büyük etkenlerdendir. Oysaki burundan nefes
alındığında, burunun içindeki labirentleri dolaşan hava, buradaki kan damarları
aracılığı ile ısınır. Akciğerlere ulaşan, yeterince ısınan bu hava astım
atağını tetiklemez. Atkı gibi giysilerle yüzün örtülmesi, soğuk hava
solunmasını engelleyerek, astımlılara yardımcı olacaktır" şeklinde
konuştu.
Soğuk havada egzersiz için önlem alınmalı
Düzenli egzersizin, özellikle astım gibi kronik akciğer hastalıkları olan
kişiler için sağlıklı bir yaşam tarzının önemli bir parçası olduğunu belirten
Keleşoğlu, "Ne yazık ki, akciğer hastalıkları belirli egzersiz ve
aktivitelere katılmayı zorlaştırabilir. Bu kişilerde astım semptomları,
egzersiz yapıldığında ağız yoluyla alınan soğuk ve kuru havanın hızla
solunmasıyla tetiklenir. Bu sorun soğukla daha da kötüleşebilir, bu nedenle
birçok kişi açık havada egzersiz yapmaktan hoşlansa da, akciğer hastalığı
olanlar için sıcaklıktaki düşüş endişe verici olabilir. Hava koşullarına rağmen
birçok sağlık nedeni için egzersiz programını korumaya çalışmak önemlidir.
Ancak astım ve diğer solunum yolu rahatsızlıkları olanlar, soğuk hava gibi
potansiyel tetikleyicilere dikkat etmeli ve ilaç ayarlamaları gibi bazı
önlemler almalıdır" dedi.
Astım hastalarına tavsiyeler
Astım hastalarının spora başlamadan 20 dakika ilaçlarını kullanması gerektiğini
vurgulayan Uz. Dr. Arif Keleşoğlu, "Soğuk havalarda ve efor gerektiren
işler yapılacaksa kurtarıcı nefes açıcı ilaçların (inhalerler) yanınızda olması
hayat kurtarıcı olabilir. Soğuk havaya çıkmadan ya da efor gerektirecek işlere
başlamadan 15-20 dakika önce bunları kullanmak, atakların oluşmasını
engelleyecektir. Stres yönetimini bilmek de astıma karşı bağışıklık sistemini
güçlendiren yöntemler arasındadır" ifadelerini kullandı. Astım
hastalarının özellikle soğuk havalarda alması gereken koruyucu önlemleri
sıralayan Keleşoğlu, "Dengeli ve düzenli beslenilmeli, sebze ve meyveler
mevsiminde tüketilmelidir. Özellikle A, C, E vitamini ile selenyum ve
antioksidandan zengin brokoli, maydanoz, roka gibi koyu yeşil yapraklı sebzeler
tercih edilebilir" dedi.
"Bol su tüketin"
Astım rahatsızlığı bulunan kişilerin bol sıvı tüketmesi tavsiyesinde bulunan
Keleşoğlu, "Su ile vücudun atık maddelerden temizlenir. Kalabalık ortamlar
çok iyi havalandırılmalıdır. Klimaların rutin kontrolleri yaptırılmalı, hava
yoluyla bulaşan bakterilere karşı önlem alınmalıdır. İyi bir uyku, rahat ve
dinlenmiş bir vücuda; bu da güçlü bir bağışıklık sisteminin oluşmasına yardımcı
olur. Düzenli ve kaliteli uyku uyumaya çalışılmalıdır. Çoğu enfeksiyon damlacık
yoluyla bulaştığı için 8 saate kadar canlı kalabilen bu etkenlerden korunmak
için el hijyenine özen gösterilmelidir. Eller sık sık yıkanmalı ve sıvı sabun
kullanılmalıdır. Hasta kişilerle temas en aza indirilmeli, çevredeki kişilerle
öpüşmekten ve sarılmaktan kaçınılmalıdır" ifadelerini kullandı.
