TURKOVAC aşısını geliştiren ERAGEM Müdürü Prof. Dr. Aykut Özdarendeli, Kırım Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) hastalığına karşı geliştirilen aşının klinik öncesi çalışmalarını eylüle kadar bitirmeyi planladıklarını bildirdi.
Özdarendeli, AA muhabirine, bir halk sağlığı problemi olan
KKKA'nın 2002'den itibaren Türkiye'de görüldüğünü söyledi.
KKKA ile ilgili aşı çalışmalarına uzun süre önce
başladıklarını hatırlatan Özdarendeli, Kovid-19 aşısı geliştirmek için
2020-2023 yılları arasında ara verdikleri çalışmalara geçen yıl yeniden
başladıklarını dile getirdi.
Özdarendeli, KKKA aşısı çalışmalarının devam ettiğini
belirterek, şöyle konuştu:
"Hem Erciyes Üniversitesinin hem de Sağlık Bakanlığı
TÜSEB'in desteklediği proje var. Bu proje eylül ayında bitiyor. Eylüle kadar
klinik öncesi çalışmaları bitirmeyi planlıyoruz. Zaten çok az kaldı. Aynı
Kovid-19 sürecinde olduğu gibi projenin hizmet alımı kapsamında TURKOVAC
aşısını endüstriyel boyutta üreten firmaların şartlarında çalışmalara devam
ediyoruz. Tabii her şey yolunda gittiği ve Sağlık Bakanlığı da faz
çalışmalarına geçmeyi uygun bulduğu zaman bu senenin sonuna doğru faz
çalışmalarına başlayacağız diye düşünüyorum."
"Çok daha
tecrübeliyiz"
Aşı çalışmalarında tecrübenin önemine dikkati çeken
Özdarendeli, "Şimdi TURKOVAC aşısından elde ettiğimiz deneyimler, KKKA
aşısıyla ilgili önemli olacak. Zaten klinik öncesi çalışmalardan faz
çalışmalarına kadar her aşamanın Türkiye'de yapıldığı bir deneyim geçirdik. Bu
konuda sadece biz değil, birçok paydaş var. Sağlık Bakanlığı, Erciyes
Üniversitesi ve özel sektör var. Bu anlamda çok daha tecrübeliyiz ve ülke olarak
neler yapılabileceğimizi gösterdik." dedi.
Özdarendeli, birkaç kişilik takviyenin yapıldığı TURKOVAC'ı
başarıyla geliştiren ekibin şimdi KKKA hastalığına karşı aşının geliştirilmesi
için çalışma yaptığını ifade etti.
Faz çalışmalarının önemli olduğunu vurgulayan Özdarendeli,
"Bu denemelerin yapılmasının sebebi, aşının etkin ve güvenli olduğunu
göstermesi. Faz çalışmaları için çok tarih vermek istemiyorum ama her şey
yolunda giderse en geç 4-5 yıl gibi bir sürede önemli bir noktaya geleceğimizi
ve aşının piyasaya çıkabileceğini düşünüyorum." diye konuştu.
Aşı çalışmalarında işbirliği yaptıkları kurumlar olduğunu
aktaran Özdarendeli, şöyle devam etti:
"Erciyes Üniversitesi zaten belirli şekilde destekliyor
bizi. YÖK, ADEP projeleriyle destekliyor, burada belirli bir noktaya geldik.
Asıl bu konudaki destek Sağlık Bakanlığı ve TÜSEB tarafından veriliyor. Aynı
zamanda bu noktaya gelmemizde de yine TÜBİTAK 1003 projesini bitirdik. İşin
altyapısı ve ilk çalışmalar bu projeyle yapıldı. Yani söylediğim gibi TÜSEB,
TÜBİTAK ve Erciyes Üniversitesi neticede bu projeleri destekledi ve bu noktaya
kadar geldik. Farklı alanlarda farklı üniversitelerle, gruplarla özellikle
araştırma noktalarında işbirliklerimiz devam ediyor."
Özdarendeli, kene vakalarında çok fazla artış söz konusu
olmadığını, insanların spekülasyonlara dikkat etmesi gerektiğini ve bu
hastalığa karşı artık tam ve net bir çözüm bulmak istediklerini sözlerine
ekledi.
