İngiltere, ülkeyi sarsan “enfekte kan” skandalı kurbanlarına milyarlarca pound tazminat ödeyecek. İngiltere Başbakanı Rishi Sunak, kurbanlardan özür dileyerek soruşturma raporunun yayınlandığı günün İngiliz devleti için bir utanç günü olduğunu söyledi.
İngiltere’de 1970-1991 yılları arasında 30 bin kişinin sağlık hizmetleri aldığı sırada
HIV ve hepatit virüsü taşıyan enfekte kan verilmesi nedeniyle rahatsızlanması
veya hayatını kaybetmesine ilişkin soruşturma sonuçlandı. Soruşturmanın dün
duyurulan sonuçları, on binlerce hastanın enfekte kan yoluyla ölümcül enfeksiyonlara
yakalanmasında İngiliz yetkililerin ihmali olduğunu ve bu felakete ilişkin
gerçeklerin on yıllar boyunca saklandığını ortaya koydu.
Yaklaşık 3 bin kişinin ölmesi ve çok sayıda insanın ömür boyu sürecek
hastalıklara yakalanmasıyla sonuçlanan enfekte kan skandalı, İngiliz sağlık sisteminde tarihin en
büyük ve en ölümcül skandalı olarak kayıtlara geçti.
İngiltere’de 80’i çocuk bin 250 hastaya HIV virüsü taşıyan kan verildi
5 binden fazla şahidin dinlenmesi ve 100 binden fazla belgenin incelenmesi ile
hazırlanan rapora göre, skandal uygulamalar çerçevesinde kanama bozukluğu olan
380’i çocuk bin 250 hastaya, HIV virüsü taşıyan kan ürünü verildi. Bu
hastaların dörtte üçü hayatını kaybetti. Enfekte kan ürünleri verilen 5 bin
kadar hasta ise kronik Hepatit C hastalığına yakalandı. Hastanelerde doğum,
ameliyat ve kaza nedeniyle bulunduklarında kan nakli sırasında Hepatit C virüsü
ile enfekte olanların sayısı ise 26 bin 800 kişi olarak açıklandı.
Kamu soruşturmasının nihai raporunu hazırlayan eski Yargıç Brian Langstaff,
İngiliz hükümetleri ve sağlık sistemi
yetkililerini, kendi imajlarını korumak ve harcamalardan kaçınmak amacıyla bir
dizi yanlışa imza atmakla suçladı. Langstaff, skandalın gizlenmesi için hükümet
yetkililerinin bazı belgeleri imha ettiğinin örnekleri de bulunduğuna işaret
etti.
İngiliz sağlık sistemindeki
enfekte kan skandalı, 1970’li yıllarda İngiltere’nin ABD’de uygulanan yeni bir
tedavi yönteminin benimsemesiyle başladı. Mahkumlar ve uyuşturucu bağımlıları
gibi yüksek riskli bağışçılardan kan alınması sisteme enfekte kan örneklerinin
girişine neden oldu. Kan ürünlerinin üretimi sürecinde binlerce bağışçının kan
plazmasının karıştırılması gibi uygulamalar ise virüs taşıyan tek bir
bağışçının dahi oldukça büyük miktarda ürünün enfekte olmasına neden olduğu bir
durum ortaya çıkardı.
Kurbanlara milyarlarca pound tazminat ödenecek
İngiltere hükümeti, 1970-1991 yılları arasında kendilerine “enfekte kan”
verilerek HIV ve Hepatit virüslerine maruz kalan hastalar ve hasta yakınları,
durumun ağırlığına göre değişmek üzere 2,6 milyon pounda kadar tazminat
ödeyecek. Plana göre ilk nihai ödemeler yılsonu itibarıyla başlayacak ve ayrıca
hak sahiplerine bu yaz 210 bin pound ara ödeme yapılacak.
Başbakan Rishi Sunak özür diledi
İngiltere Başbakanı Rishi Sunak, kurbanlardan özür dileyerek soruşturma
raporunun yayınlandığı günün İngiliz devleti için bir utanç günü olduğunu
söyledi.
Pazartesi günü Avam Kamarasında yaptığı konuşmada tarihi yanlışı düzeltme sözü
veren Sunak, “Gerçekten çok üzgünüm. Bugünkü rapor, devlet hayatımızın
merkezinde on yıllarca devam eden bir ahlaki yıkıma işaret ediyor. Devlet Sağlık Hizmetlerinden, Sivil
Hizmetler ve göreve gelen hükümetlerdeki bakanlara kadar her seviyede güven
beslediğimiz insan ve kurumlar, en korkunç ve en yıkıcı şekilde başarısız oldu”
dedi.